Osmanlı Hukukunda Miras, Feraiz adı ile adlandırılmaktaydı. Şer’i hukuk olarak adlandırabileceğimiz hukuk sisteminde Külli halefiyet söz konusu değildir. Osmanlı Hukukunda babadan kalan mal Akhisar’da 1 tarla ise, borç Akhisar’da iki tarla yapıyor ise, mirasçılar ancak bir tarla kadar sorumlu olurlardı. O nedenle o dönemde miras’ın reddi gibi bir uygulama söz konusu değilken, böyle bir uygulamaya gerekte yoktu. Yine Şer’i hukukta evlat edinmek ve evlatlığa miras payı bırakılması ile mirastan çıkarma da söz konusu değildi.

Mirasçılar Eshab-ı Feraiz şeklinde anılır ve 12 gruba ayrılırlardı.

Örneğin Baba;
Ölen çocuğu varsa 1/6, Ölenin kızı veya oğlunun kızı varsa baba eshab-ı feraiz olarak 1/6 payını ve asabe olarak kalanı alır, ölenin çocuğu yok ise mirasın tamamını asabe olarak alırdı.

Dede,Anne bir kardeş, karı, koca, kız ve oğlun kızı, anne baba bir kızkardeşler, nine ve birbirinden ayır bir çok zümre diğerinin mirasçı olup olmamasına göre pay sahibi olurlardı. Osmanlı Şer’i hukuk uygulamasında miras payı dağıtmak tam bir Hakim (kadı) başarısı gerektirmekteydi. (Veraset ilamı olarak anılması Şer’i hukuktan gelmedir)

Türk Hukukunda önceki uygulamalarda anneye intifa (kullanma) ya da mülkiyet hakkı tanınmış, annenin intifa ya da mülkiyet hakkını kullanmasına göre miras payları dağıtılmıştı. Ancak yapılan değişikliklerle annenin intifa hakkı da ortadan kalkmış, basit sembolize edilebilir bir miras payı sistemine geçilmiştir.
Miras payı sistemimizde, ölenin çocukları var ise, anne ve baba mirastan pay alamaz hale gelmişlerdir (Osmanlı Şer’i uygulamadan farklı olarak)
Ölenin çocuğu yok ise, karısı 1/2 pay sahibi olmakta, mirasın 1/2′si de anne ve babaya kalmaktadır.
Ölenin çocuğu var ise, karısı 1/4 pay almakta geriye kalan pay ise çocuklar arasında bölüştürülmektedir.

Basit bir örnekle miras payını açıklamak gerekirse

Akhisar’da yaşayan Ahmet ve Kırkağaç’ta doğup Akhisar’a yerleşen Zekiye 2014 vefat etmiş olsunlar;
2 Çocukları olduğunu varsayarsak Gölmarmara’da yaşayan Ayşe 2 hisseden 1 pay, Gördes’te yaşayan Ahmet ise 2 hisseden 1 pay alacaklardır. (Osmanlı Şer’i Hukuktaki kız ve erkek çocuğun farklı miras payları alması uygulaması kalkmıştır)

Ahmet’in vefat etmesi, Zekiye’nin yaşıyor olması halinde miras payı (Mirasçılık payı) şu şekilde olacaktır:
Miras payı 8 pay kabul edilecek, Zekiye 2 pay, Ayşe 3 pay, Ahmet ise 3 pay alacaktır.

Miras payı uygulaması genel olarak kolay gözükmekle birlikte, uygulamada bazı durumlarda çok farklı sonuçlarla da karşılaşılmaktadır. Mesela boşanmış ama boşanması nüfus kütüğüne düşmemiş kişilerde miras payları, üvey kardeşleri olanların miras uygulamaları, bazen basit gözüken miras payı uygulamasını bile karışık hale getirmekte olup bu durumlara ilişkin mutlaka avukat yardımı alınız.

Genel olarak miras payı, veraset ilamı çerçevesinde Akhisar Sulh Hukuk Mahkemesince verilmektedir. Ancak kanun değişikliği noterlere de veraset belgesi düzenleme hakkı tanımıştır.

Sorumluluk Reddi :

Bu sayfada yer alan bilgiler tamamen fikir verme amaçlıdır, bağlayıcı değildir. Mevzuat ve içtihatların değişmeleri sonrasında bilgiler güncelliklerini yitirebilirler. Bu nedenle bu internet sayfasında yer alan bilgiler, dokümanlardaki eksiklikler ya da hatalar sonrasında bu bilgi ve evraklara dayanılarak yapılacak işlemlerden doğabilecek olan dolayı, doğrudan maddi / manevi zararlar ve masraflardan hiç bir şekilde sorumluluk kabul edilemez. En doğru bilgilere ulaşabilmek için lütfen tarafımızla iletişime geçerek, randevu alarak, en güncel bilgilere ulaşınız.

Akhisar yakın zamandan daha kozmopolit bir hal alıp gelişmiş olsa da; kırsal bölgelerdeki geleneklerin etkisiyle erkek çocukların kayrılması ve kız çocuklarının ikinci plana itilmesinin doğal bir sonucu mal kaçırma ya da mirasçılardan mal kaçırma davası ön plana çıkar.

Peki miras davaları nasıl meydana gelir ?

Genelde erkek oğulları korumak isteyen anne ya da baba, hayatta iken, yani yaşıyorken, kız çocuklarının miras payını aşağıya çekebilmek için, erkek çocuklarına arsalarını, tarlalarını ya da evlerini hihe ederler. Bazen bağış şeklinde yapılan bu işlemi kimi zaman da tapuda satış şeklinde gösterirler. Bir örnek vermek gerekirse; örneğin Akhisar’ın Dağdere mahallesinde yaşayan bir baba 2012 yılında oğluna tarlaları satar. Tapuda satış şeklinde işlem yaparlar. Oğlan parayı ödedim, baba ise parayı aldım şeklinde beyanda bulunur. Burada ki amaç, oğlanların ön plana çıkarılarak kız çocuklarının mirastan mal edinmelerinin önüne geçmektir. Bu halde satış işlemi aslında muvazaalıdır. Yani hukuken geçersizdir. Çünkü asıl amaç satış yapmak değil bağış yapmaktır. Ancak kız çocukları tarafından “miras davası” “tapu iptali ve tescili davası” açılmasını engellemek için bağış yerine satış göstermektedirler. Bu örneğimizde Akhisar Dağdere köyündeki babanın 2014 ylında öldüğünü varsayarsak, bu işlemden dolayı haksızlığa uğrayan genelde kız evlatları 2014, 2015 senesi içersinde “muris muvazası” olarak adlandırılan davayı açabilirler. Kimi Yargıtay kararlarında bu davaların süresiz bir şekilde açılabileceği yönünde getirilmiş içtihatlar da vardır. Ancak bu tip haksızlığa uğradığını düşünenlerin zaman geçirmeksizin avukat yardımından faydalanarak dava açmaları önemlidir.

Özellikle yanlış geleneklerin etkisiyle kız çocuklarını mirastan mahrum etmek için tapuda satış gibi gösterilip gerçekte bağış şeklinde yapılan tapu devirleri hukuka aykırıdır. Bu tür haksızlıklar karşı mağdur olan hak sahiplerinin dava hakları vardır. Bu dava niteliği gereği teknik bir dava olup, kızların miras hakkından mahrum bırakmayı önleyici davalarda mutlaka avukat yardımı alınız.

Muirs muavazaası nedeniyle tapu iptal ve tescil davaları bir diğer adıyla miras davaları, Akhisar 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile Akhisar 2. Asliye Hukuk Mahkemelerinin birisinde açılabilir. Burada davalı olarak üzerine mal kaçırılan genelde erkek evlat gösterilir. Genelde kız evlat ise davacı olarak adlandırılır. Miras davası sadece davayı açan kişiler tarafından hak sahibi olma şansı oluşturur. Bir diğer anlatımla bir Akhisar Dağdere köyündeki 2 kız evlat, erkek kardeşlerinin tarlaları ya da evleri satış göstermek suretiyle babalarından üzerlerine aldıklarını düşünüyorlarsa 2′si birden dava açmalıdırlar. Eğer bir kız dava açarsa; kendi payı olan 1/3′ü geri alması için dava sürer, ancak bir kız evladın miras davasını kazanması, diğer kız evlat için hiç bir hüküm doğurmaz Hak kazanmak ve satışı iptal etmek isteyenler birlikte dava açmalıdırlar. Dava açarken mutlaka avukat yardımı alınız.

Kimi zamanda erkek evlat iptali istenen taşınmazların

Tapu iptali ve tescilini gerektiren gelenek ve hareketler her zaman Akhisar’ın köylerinde meydana gelmez, bir çok zaman Akhisar kent merkezinde de geleneklerin etkisinde kalarak erkek çocukları korumak için tapuda hileli işlemi gidilmiş olabilir. Gölmarmara adliyesi kapatıldığı için, Akhisar ilçesi ile Gölmarmara ilçesi sınırlarındaki tapu iptali davalara bakma yetki ve görevi Akhisar 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile Akhisar 2. Asliye Hukuk Mahkemelerinindir.

Tapu iptali ve tescil davaları tenkis talebi ile birlikte açılmalıdır. Tenkis : saklı payın korunması demektir. Eğer miras bırakan vefat etmeden önce yapmış olduğu satış işlemleri ile mirasçıların paylarına zarar vermiş ise tankis talebinde de bulunulur. Tenkis talebinde bulunurken saklı pay oranları göz önüne alınırken, genel olarak tenkis talepleri mahfuz hisse de denilen saklı payın tayini ve hesaplanması için hesap bilirkişisine Mahkemelerce gönderilir

Sorumluluk Reddi :

Bu sayfada yer alan bilgiler tamamen fikir verme amaçlıdır, bağlayıcı değildir. Mevzuat ve içtihatların değişmeleri sonrasında bilgiler güncelliklerini yitirebilirler. Bu nedenle bu internet sayfasında yer alan bilgiler, dokümanlardaki eksiklikler ya da hatalar sonrasında bu bilgi ve evraklara dayanılarak yapılacak işlemlerden doğabilecek olan dolayı, doğrudan maddi / manevi zararlar ve masraflardan hiç bir şekilde sorumluluk kabul edilemez. En doğru bilgilere ulaşabilmek için lütfen tarafımızla iletişime geçerek, randevu alarak, en güncel bilgilere ulaşınız.